Element
ve
Sembol
Kat� ��z�n�rl�k Ferrit �zerindeki etkisi �stenitik ( sertlik ) �zerindeki etkisi Karb�r uygulamadaki etkisi Eleman�n�n temel i�levi
Gama Fe Alfa Fe Karb�r
Formundaki
E�ilim
Eylem
S�ras�ndaki
S�cakl�k��������
Aluminum
(Al)
1.1%
( Karbon ile artmaktad�r)
36 % � Kat� ��zeltilerde �nemli �l��de sertle�ir �stenitik ��z�lm�� durumda ise sertlik orta derecede artar Grafitlenir - Oksijen giderici olarak kullan�l�r.
Tane b�y�mesi k�s�tlar.
�elik al���mlarda nitr�rleme eleman� olarak kullan�l�r.
Chromium
(Cr)
12.8%
( 0.5% Karbon ile bilrikde 20%)
Limitsiz Korizyon direncinde sertlik biraz artmaktad�r. Mangandaki gibi sertlik orta derece artar Mn den y�ksek W dan daha az Hafif yumu�amaya diren�lenir Korozyon ve oksitlenme direncini artt�r�r.
Sertli�i artt�r�r
Y�ksek s�cakl�kta mukavemeti artmaktad�r.
Y�ksek karbon ile y�pranma ve a��nmay� azalt�r.
Cobalt
(Co)
Limitsiz 75 % Kat� ��zelti �nemli �l��de sertle�ir ��z�nm�� durumda iken sertle�ebilirlik azal�r Fe'ye benzer Kat� ��zelti durumunda sertlik s�rd�r�l�r Ferrit taraf�ndan olu�an sertli�e katk�da bulunur.
Belirli y�ksek h�zl� �elikler i�in ala��m elementidir.
Manganese
(Mn)
Limitsiz 3 % Sertle�tirir, s�neklik biraz azal�r Ni ile Benzer Fe den y�ksek Cr den daha az Normal y�zdelerde �ok azd�r S�lf�r ile birlikte k�r�lganl��� azalt�r.
Sertli�i artt�r�r.
Y�ksek Mn ve C a��nmay� azalt�r, �eli�e dayanl�kl�k verir.
Molybdenum
(Mo)
3 %
( 0.5% Karbon
ile bilrikde 8 %)
37.5 %
(D���k �s�larda azal�r)
Y�ksek Fe-Ti ala��mlarda uzun �m�r sa�lar Sertlik �nemli derecede artar Kuvvetli, Cr den daha b�y�k �kincil sertle�me durumunda yumu�amay� azalt�r Ostenik ile birlikte s�cakl��� artt�r�r.
Sertle�me derinli�ini art�r�r.
S�cakl�k y�kseltir ve s�r�nme dayan�m� artar.
Paslanmaz �eliklerin korozyon direnci art�r�r.
A��nmaya kar�� dayan�k��� artt�r�r.
Nickel
(N)
Limitsiz 10 %
Karbon i�eri�inden ba��ms�zd�r
G��lendirir ve kat� ��zeltisi durumundayken sertle�ir Sertli�i biraz artt�r�r, Y�ksek karbonlarda tutma oran�n� artt�r�r Grafitli�i Fe'den daha az D���k y�zdelerde �ok azd�r Tavl� �elikleri g��lendirir.
Perlitik-ferritik �eliklerin (�zellikle d���k s�cakl�klarda) sertle�tirir.
Y�ksek Cr / Fe ala��mlar�nda �stenitik olu�turur.
Phosphorous
(P)
0.5 % 2.8 %
Karbon i�eri�inden ba��ms�zd�r
Kat� ��zelti halindeyken h�zl� bi �ekilde sertle�ir. S�neklik durumunda k�r�lganl�k azal�r. Sertlik Mn gibi artar 0 - D���k karbonlu �elikleri g��lendirir.
Atmosferik korozyona kar�� direnci art�r�r.
Serbest kesme halinde �eli�in i�lenebilirli�ini iyile�tirir.
Silicon
(Si)
Ortalama 2 %
( 0.35 % Karbon ile bilrikde 9 %)
18.5 %
(Karbonun �ok az etkisi vard�r)
S�nekli�in azalmas� ile sertle�ir Sertlik Ni den fazla �ekilde artar Negatif Grafitlenir Kat� ��zelti durumunda sertlik s�rd�r�l�r Oksijen giderici olarak kullan�l�r.
Elektrik ve manyetik levhalarda kullan�l�r.
Oksitlenme direncini art�r�r.
D���k ala��ml� �elikleri g��lendirir.
Titanium
(Ti)
0.75 %
( 0.2 %Karbon ile bilrikde ortalama 1 %)
Ortalama
0.6 %
( D���k s�cakl�klarda daha azal�r )
Y�ksek Fe-Ti ala��mlarda uzun �m�r sa�lar ��z�lm�� halinde sertlik y�ksek derecede artar. Karb�r etkisi sertli�i azalt�r. Bilinen en b�y�k de�er
( 2% Ti , 0.5% C)
�kincil sertlikde biraz bulunur Asal par�ac�klarda karbon de�erini azalt�r
Orta derece kromlu �eliklerde martensitik sertlikleri azalt�r.
Y�ksek Cr �eliklerinde �stenit olu�umunu engeller.
Uzun bir �s�tma d�nemlerde paslanmaz �eliklerin krom lokalize t�kenmesi �nler.
Tungsten
(W)
6 %
( 0.25 % Karbon ile bilrikde 11 %)
33 %
( D���k s�cakl�klarda daha azal�r)
W-Fe ala��mlarda uzun �m�r sa�lar D���k miktarlarda sertli�i artt�r�r Kuvvetli �kincil sertle�me durumunda yumu�amay� azalt�r Ferrit taraf�ndan olu�an sertli�i azalt�r.
Vanadium
(V)
Ortalama 1 %
( 0.2% Karbon ile bilrikde 4 %)
Limitsiz Kat� ��z�mlerde orta derecede sertle�ir. ��z�lm�� halde iken sertlik y�ksek derecede artar �ok Kuvvetli �kincil sertlikde maksimum oranda bulunur �nce �stenit s�cakl���n�n tanecik kabala�mas� y�kseltir.
��z�nd���nde sertle�ebilirlik artar.
Temperleme direncini artt�r�r ve ikincil sertle�me olarak i�aretlenir.